Một trong những lý do khiến nhiều người ngoài 40 ngần ngại thử AI không nằm ở việc “sợ công nghệ” như mọi người vẫn nghĩ, mà đơn giản là: gõ chữ chậm. Ngồi trước máy tính, nghĩ ra câu cần viết, rồi gõ từng chữ một bằng hai ngón tay — chưa kịp gõ xong câu lệnh thì đã mất hết hứng muốn thử. Tôi gặp rất nhiều người như vậy trong các lớp học, và tôi cũng từng là một trong số đó khi mới bắt đầu, lúc chưa quen bàn phím.
Tin tốt là: giao việc cho AI không bắt buộc phải gõ chữ. Bạn hoàn toàn có thể nói ra miệng, giống như đang nhờ ai đó ngồi cạnh ghi lại giúp, và để công cụ chuyển lời nói thành chữ cho AI đọc. Cách này không chỉ dành cho người gõ chậm — ngay cả người gõ nhanh cũng thấy nói nhanh hơn gõ rất nhiều, đặc biệt với những câu dài hoặc khi cần sửa theo từng chi tiết nhỏ.
Vì sao nói lại dễ hơn gõ
Khi bạn gõ, bạn phải vừa nghĩ câu, vừa nhớ cách đánh vần, vừa canh dấu câu, vừa gõ đúng từng chữ không sai lỗi — quá nhiều việc phải làm cùng lúc cho một việc tưởng chừng đơn giản. Khi bạn nói, bạn chỉ cần làm một việc duy nhất: nghĩ và nói ra giống như nói chuyện với người thật. Không cần lo chính tả, không cần lo gõ sai phím, không cần ngồi sửa từng con chữ.
Đây cũng là lý do trong những buổi hướng dẫn thực hành gần đây, một lời khuyên hay được nhắc là: ghi âm lệnh thay vì gõ. Đặc biệt với việc sửa theo mốc cụ thể — ví dụ khi bạn muốn chỉnh một đoạn trong tài liệu hay một chỗ trong hình ảnh, nói ra miệng vừa nhanh vừa chính xác hơn việc cố gõ ra đúng ý mình đang nghĩ.
Cách làm cụ thể, không cần hiểu kỹ thuật
Bạn không cần công cụ gì phức tạp. Phần lớn điện thoại và máy tính ngày nay đều có sẵn chức năng “nói thành chữ” (voice to text — biến giọng nói thành văn bản chữ viết) ngay trên bàn phím, chỉ cần bấm vào biểu tượng cái micro nhỏ. Bạn nói, chữ hiện ra, rồi gửi cho AI như bình thường. Không cần học thêm phần mềm mới, không cần mua thêm thiết bị.
Khi nói, bạn cứ nói như đang giải thích cho một người đang ngồi cạnh, không cần “nói chuẩn ngữ pháp”:
Viết giúp tôi một đoạn cảm ơn khách hàng đã mua sản phẩm, giọng thân thiện, khoảng năm câu.
Nói ra miệng câu này chỉ mất vài giây, trong khi gõ tay có thể mất một hai phút với người chưa quen bàn phím.
Sửa theo mốc cụ thể bằng lời nói
Một điểm hay khi dùng giọng nói: bạn có thể nói rất cụ thể, chi tiết mà không sợ mất công gõ. Ví dụ khi đang xem lại một đoạn video hay một bài viết, bạn có thể vừa xem vừa nói ngay những gì cần sửa, giống như đang chỉ tay vào chỗ sai và nói cho người bên cạnh nghe:
Đoạn mở đầu hơi dài, cắt bớt một nửa, giữ nguyên phần cuối.
Nói những câu như vậy dễ hơn gõ rất nhiều, vì khi gõ bạn phải dừng lại suy nghĩ cách diễn đạt sao cho ngắn gọn, còn khi nói bạn cứ nói tự nhiên như lời ăn tiếng nói hằng ngày.
Khi đang quay, đang làm việc tay — nói lệnh luôn trong lúc đó
Một cách dùng hay mà nhiều người ít nghĩ tới: nếu bạn đang làm một việc có ghi hình hay ghi âm — ví dụ đang quay một đoạn hướng dẫn, đang họp, đang ghi chú công việc — bạn có thể nói luôn điều mình muốn AI làm với đoạn đó ngay trong lúc quay, giống như vừa làm vừa tự nhắc mình. Sau đó đưa nguyên file ghi âm hoặc ghi hình đó cho AI, nó sẽ hiểu cả nội dung chính và cả lời dặn bạn nói chèn vào. Cách này tiết kiệm được một bước phải ngồi viết lại sau.
Nói trước cho rõ
Chuyển giọng nói thành chữ không phải lúc nào cũng chính xác một trăm phần trăm, đặc biệt với giọng địa phương nặng hoặc khi nói quá nhanh, quá nhỏ. Bạn nên đọc lại đoạn chữ hiện ra trước khi gửi cho AI, để tránh trường hợp máy nghe sai một từ làm lệch cả ý câu lệnh. Ngoài ra, nói nhanh hơn gõ không có nghĩa là bạn được bỏ qua việc đọc lại kết quả AI làm ra — tốc độ nhanh ở đầu vào không thay cho sự cẩn trọng ở đầu ra. Người quyết định dùng hay không kết quả đó vẫn luôn là bạn.
Cách nói ngắn, rõ, mỗi lần một ý vẫn áp dụng khi dùng giọng nói, giống hệt nguyên tắc đã nói ở bài giao việc cho AI như giao cho nhân viên mới. Và nếu bạn thấy giọng nói giúp bạn giao việc dễ hơn ngay cả khi đang di chuyển, không ở gần máy tính, thì bước tiếp theo đáng tìm hiểu là cách điều khiển máy tính ở nhà từ xa bằng điện thoại — tôi sẽ nói kỹ ở bài sau.
Muốn tập làm thử với người hướng dẫn
Nếu bạn muốn có người chỉ tận tay trên chính công việc của mình, tôi mở lớp Zoom 2 ngày dành cho người từ 40 tuổi: mỗi ngày làm xong một việc thật, có người hướng dẫn từng bước, kẹt chỗ nào hỏi chỗ đó. Vé từ 97.000đ, ghi rõ trên trang đăng ký — học hay không là bạn quyết. Giữ chỗ bằng cách nhắn tin cho fanpage Phúc BANI — đội BANI gửi lịch học và hướng dẫn ngay.
Bài liên quan: AI cho người ngoài 40: bắt đầu từ đâu · Giao việc cho AI như giao cho nhân viên mới · Đang ở ngoài vẫn giao việc được: điện thoại điều khiển máy tính ở nhà
2 Comments